Νέα στοιχεία για τη θέση της Ελλάδας στον διεθνή χάρτη της ανταγωνιστικότητας φέρνουν στο προσκήνιο ένα ζήτημα που αφορά άμεσα επιχειρήσεις, επενδυτές και οικονομική πολιτική: πόσο φιλικό είναι το περιβάλλον για παραγωγή, κεφάλαιο και ανάπτυξη. Η συζήτηση αναζωπυρώνεται μετά τη μελέτη του ΚΕΦΙΜ και την έκθεση IMD, που καταγράφουν τις αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας σε σχέση με άλλες χώρες.
Το βασικό μήνυμα είναι ότι η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας δεν εξαντλείται σε γενικούς δείκτες. Συνδέεται με πολύ πρακτικά θέματα για τις εταιρείες, όπως η ταχύτητα των διαδικασιών, η πρόσβαση σε χρηματοδότηση, το κόστος συμμόρφωσης και η σταθερότητα του επιχειρηματικού πλαισίου. Όσο αυτά παραμένουν δύσκολα, τόσο αυξάνεται το κόστος για την αγορά.
Τι σημαίνουν οι αδυναμίες για την αγορά
Σύμφωνα με τα ευρήματα που παρουσιάζονται, η Ελλάδα εμφανίζει χαμηλή επίδοση στην παγκόσμια κατάταξη ανταγωνιστικότητας, γεγονός που υπογραμμίζει ότι η οικονομία χρειάζεται παραγωγική αναβάθμιση. Για τις επιχειρήσεις αυτό μεταφράζεται σε μεγαλύτερη αβεβαιότητα στον σχεδιασμό επενδύσεων και σε πιο αργή προσαρμογή στις διεθνείς εξελίξεις.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην πολυπλοκότητα του συστήματος. Όταν οι κανόνες είναι δύσκολοι στην εφαρμογή, οι διαδικασίες καθυστερούν και οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις επιβαρύνονται δυσανάλογα. Αυτό επηρεάζει τόσο την καθημερινή λειτουργία όσο και την ικανότητα μιας εταιρείας να αναπτυχθεί ή να στραφεί σε νέες αγορές.
Στο ίδιο πλαίσιο, κρίσιμος παράγοντας είναι η πρόσβαση σε κεφάλαιο. Σε μια περίοδο όπου το κόστος χρήματος και οι όροι χρηματοδότησης απασχολούν πολλές ευρωπαϊκές οικονομίες, η ευκολία με την οποία μια ελληνική επιχείρηση μπορεί να αντλήσει πόρους παίζει ρόλο στην επενδυτική της στρατηγική. Η χαμηλή ανταγωνιστικότητα συνήθως σημαίνει και πιο περιορισμένα περιθώρια χρηματοδότησης.
Ο πρόεδρος του ΚΕΦΙΜ, Νίκος Ρώμπαπας, ανέδειξε ως ζητούμενο την παραγωγική αναβάθμιση της οικονομίας, με λιγότερη πολυπλοκότητα, καλύτερη πρόσβαση σε κεφάλαιο, ταχύτερη εφαρμογή μεταρρυθμίσεων και ευνοϊκότερο επιχειρηματικό περιβάλλον. Το μήνυμα αυτό είναι κομβικό για την αγορά, καθώς δείχνει ποιοι είναι οι τομείς παρέμβασης που μπορούν να αλλάξουν το κλίμα για επενδύσεις και επιχειρηματική δραστηριότητα.
Η εικόνα που προκύπτει από την έκθεση IMD είναι επίσης σημαντική για την πολιτική συζήτηση. Η ανταγωνιστικότητα δεν αφορά μόνο το κράτος, αλλά και το πώς συνδέεται η δημόσια διοίκηση με τις επιχειρηματικές αποφάσεις, την παραγωγικότητα και την ικανότητα της οικονομίας να προσελκύει δραστηριότητες υψηλότερης προστιθέμενης αξίας.
Για τους καταναλωτές, η βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος μπορεί να έχει έμμεσες αλλά ουσιαστικές συνέπειες: περισσότερος ανταγωνισμός, καλύτερες υπηρεσίες, μεγαλύτερη επιλογή και πιθανές πιέσεις για αποδοτικότερο κόστος. Με άλλα λόγια, η ανταγωνιστικότητα δεν είναι μόνο υπόθεση των εταιρειών, αλλά παράγοντας που τελικά επηρεάζει όλη την οικονομία.
Η νέα συζήτηση για τη θέση της Ελλάδας δείχνει ότι το ζητούμενο δεν είναι απλώς μια καλύτερη κατάταξη, αλλά η δημιουργία συνθηκών που θα στηρίζουν σταθερά την παραγωγή, τις επενδύσεις και την επιχειρηματική εμπιστοσύνη. Σε αυτό το πεδίο θα κριθεί και η ικανότητα της χώρας να βελτιώσει τη θέση της τα επόμενα χρόνια.